Ontwikkelingen grondwettelijk toetsingsverbod: alleen evenredigheidstoetsing wetten in formele zin als wetgever bepaalde omstandigheden niet goed onder ogen heeft gezien

Ontwikkelingen grondwettelijk toetsingsverbod: alleen evenredigheidstoetsing wetten in formele zin als wetgever bepaalde omstandigheden niet goed onder ogen heeft gezien

en

Kort na het verschijnen van het rapport ‘Ongekend onrecht’ van de Parlementaire ondervragingscommissie Kinderopvangtoeslag, reflecteerde de voorzitter van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State op de rol van de bestuursrechter in de kindertoeslagenaffaire in het Nederlands Juristenblad (NJB 2021/101). Eén van de belangrijkste vragen was waarom de bestuursrechter niet eerder en intensiever aan het evenredigheidsvereiste toetste om zo de menselijke maat terug te brengen in de uitvoering van wetgeving. De voorzitter van de Afdeling noemt het toetsingsverbod uit artikel 120 van de Grondwet als reden dat de wetgeving niet aan het evenredigheidsbeginsel kon worden getoetst. Dit leidde in de rechtspraktijk tot een debat over de vraag of het toetsingsverbod wel zo streng moet worden uitgelegd.

Minder dan een maand na de bovengenoemde reactie vroeg de voorzitter van de Afdeling de eerste conclusie over het evenredigheidsbeginsel. Staatsraden advocaat-generaal Wattel en Widdershoven (hierna: staatsraden AG) signaleren in hun conclusie van 7 juli 2021 de beperkingen die het toetsingsverbod oplegt bij toetsing van wetten in formele zin aan het evenredigheidsbeginsel. Zij vinden de tijd rijp voor een minder strikte uitleg van het toetsingsverbod.

Lees meer…

Woo update #8: bepalingen in de Woo voor journalisten, onderzoekers en andere personen met een beroepsmatig belang bij informatie

Woo update #8: bepalingen in de Woo voor journalisten, onderzoekers en andere personen met een beroepsmatig belang bij informatie

Op 1 mei 2022 treedt de Wet open overheid (Woo) in werking en vervalt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). De ambitie van de Woo is overheden transparanter te maken en informatie beter vindbaar en raadpleegbaar te maken. In Woo update #8 besteden we aandacht aan twee regelingen uit de Woo die specifiek van belang zijn voor personen met een beroepsmatig belang bij overheidsinformatie. U leest wat er is geregeld over de toegang tot informatie die geraadpleegd wordt voor onderzoek en wat personen met een beroepsmatig belang bij informatie kunnen doen als zij belemmeringen ervaren bij het zoeken naar informatie bij overheden.

Lees meer…

Jaarverslag Raad van State 2021: de burger in de internationale rechtsorde en reflectie op de rechterlijke taakuitoefening

Jaarverslag Raad van State 2021: de burger in de internationale rechtsorde en reflectie op de rechterlijke taakuitoefening

en

De publicatie van het jaarverslag van de Raad van State is een voorjaarsklassieker waar bestuursrechtelijk Nederland elk jaar halsreikend naar uitkijkt. In zijn jaarverslagen geeft de Raad van State als adviseur van de wetgever, het openbaar bestuur en als hoogste bestuursrechter zijn gezaghebbende visie op de ontwikkelingen die de dagelijkse bestuursrechtelijke praktijk kleuren. Kennis van die ontwikkelingen, en de visie van de Raad van State daarop, geeft bestuursrechtjuristen de mogelijkheid om daarmee in hun praktijkuitoefening rekening te houden en draagt bij aan het begrip van de context waarbinnen zij hun werk doen. In dit blogbericht zetten wij de highlights uit het jaarverslag voor u op een rij.

Lees meer…

Woo update #7: bijzondere informatieverstrekking

Woo update #7: bijzondere informatieverstrekking

Op 1 mei 2022 treedt de Wet open overheid (Woo) in werking en vervalt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Informatie die niet voor eenieder openbaar kan worden gemaakt, kan straks mogelijk wel op grond van de Woo aan één of enkele personen worden verstrekt. Deze ‘bijzondere informatieverstrekking’ kan aan de orde zijn bij informatie die betrekking heeft op de verzoeker (artikel 5.5 Woo), als er klemmende redenen zijn om de verzoeker de gevraagde informatie niet te onthouden (artikel 5.6 Woo) of als het gaat om toegang tot informatie ten behoeve van onderzoek (artikel 5.7 Woo). Deze modaliteit is nieuw ten opzichte van de Wob, die niet voorziet in de mogelijkheid om de kring van personen aan wie de informatie beschikbaar wordt gesteld, te beperken.

In het zevende deel van onze blogreeks besteden we aandacht aan de verstrekking van informatie die betrekking heeft op de verzoeker en de verstrekking van informatie wegens klemmende redenen. De verstrekking van informatie ten behoeve van onderzoek komt aan de orde in ons volgende blog over de bepalingen in de Woo die specifiek in het leven zijn geroepen voor personen met een beroepsmatig belang bij informatie, zoals journalisten en wetenschappers.

Lees meer…

Woo update #6: processtukken en de Woo

Woo update #6: processtukken en de Woo

Onder overheidsorganisaties kunnen verschillende processtukken berusten. Zo kunnen zij als procespartij betrokken zijn (geweest) bij een civielrechtelijke of bestuursrechtelijke procedure en daarom processtukken in bezit hebben. Daarnaast kunnen overheidsorganisaties in het strafrechtelijke domein beschikken over processtukken die in een strafrechtelijke procedure aan de orde zijn (geweest). Op 1 mei 2022 treedt de Wet open overheid (Woo) in werking en vervalt de Wet openbaarheid van bestuur (Wob). Wat betekent dat voor processtukken die onder overheidsorganisaties berusten? Kunnen die op grond van de Woo openbaar worden gemaakt? In deze Woo update wordt ingegaan op die vragen.

Lees meer…