Alle berichten van: Jean-Paul Heinrich


Aankomende wijzigingen Wet gemeenschappelijke regelingen: meer lokale inspraak en burgerparticipatie mogelijk

Aankomende wijzigingen Wet gemeenschappelijke regelingen: meer lokale inspraak en burgerparticipatie mogelijk

In het regeerakkoord van Rutte III is afgesproken dat de Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) zou worden aangepast om de politieke controle over gemeentelijke samenwerking te verbeteren. Vier jaar later is het zo ver: de Eerste Kamer heeft op 14 december 2021 het wetsvoorstel “Versterken van de democratische legitimatie van gemeenschappelijke regelingen” aangenomen om de Wgr op dit punt te wijzigen. In dit blogbericht zetten wij op een rij wat de aankomende wijzigingen in de Wgr zijn en welke gevolgen dit heeft voor bestaande en toekomstige gemeenschappelijke regelingen. Naar verwachting treden de wijzigingen op 1 juni 2022 in werking. (meer…)

Evenredigheid van herstelsancties en maatregelen: een pleidooi voor een Europese gedifferentieerde rechterlijke toetsing

Evenredigheid van herstelsancties en maatregelen: een pleidooi voor een Europese gedifferentieerde rechterlijke toetsing

Naar de conclusie over de indringendheid van de rechterlijke evenredigheidstoetsing is reikhalzend uitgezien. Hoewel de conclusie is gevraagd met het oog op de toetsing van niet-bestraffende bestuurlijke sancties en maatregelen, reikt het belang van de conclusie veel verder. In hun conclusie zijn de staatsraden advocaat-generaal Wattel en Widdershoven ook uitvoerig ingegaan op de basis en de grenzen van de rechterlijke evenredigheidstoetsing in algemene zin. Zij plaatsen hun bevindingen tegen de achtergrond van het streven naar een responsief bestuursrecht dat maatwerk levert vanuit het perspectief van de burger en de toeslagenaffaire. Daaruit is volgens hen gebleken dat rechterlijke toetsing niet altijd leidt tot correctie van onevenredige sancties en maatregelen, bijvoorbeeld omdat de rechter zich in zijn toetsingsmogelijkheid beperkt voelt door dwingende regelgeving. In hun beschrijving van deze bredere context wordt de lezer meegenomen langs een groot aantal samenlopende staats- en bestuursrechtelijke evergreens, waaronder de rolverdeling tussen de drie pijlers van de trias en de ruimte voor de rechter bij exceptieve toetsing van beleidsregels, regelgeving en wetten in formele zin. Daarmee geeft de conclusie ook een uiterst waardevol inzicht in de stand van het debat over deze thema’s. De belangrijkste bevindingen zetten wij voor u op een rij. Ook blikken wij vooruit op de gevolgen voor de praktijk, als de Afdeling de conclusie volgt. In dat geval zal de bestuursrechter de evenredigheid van bestuurlijke maatregelen voortaan beoordelen aan de hand van de Europeesrechtelijke driestapsbeoordeling en de indringendheid van de toetsing afstemmen op de voorliggende casus. (meer…)

Jaarverslag Raad van State 2020: investeren in vertrouwen en in een responsieve overheid

Jaarverslag Raad van State 2020: investeren in vertrouwen en in een responsieve overheid

Het onlangs verschenen jaarverslag van de Raad van State over 2020 is opnieuw een must-read.
Dit jaar roept de Raad van State op tot bezinning op de vertrouwensrelatie tussen burger en overheid. Het jaar 2020 wordt gekenschetst door de coronacrisis en de kinderopvangtoeslagaffaire. Wat zeggen deze gebeurtenissen over het belang van een goede vertrouwensrelatie tussen overheden en burgers? En wat is nodig voor het onderhoud van deze vertrouwensrelatie? (meer…)

Hoger beroep door bestuursorganen: meer reparatiemogelijkheden, minder procesbesluitstress

Hoger beroep door bestuursorganen: meer reparatiemogelijkheden, minder procesbesluitstress

Het instellen van (incidenteel) hoger beroep tegen een rechtbankuitspraak door of namens een bestuursorgaan vraagt bijzondere aandacht voor de bevoegdheid van de functionaris die het hoger beroep instelt. Het ontbreken van een (bevoegd genomen) procesbesluit leidt tot niet-ontvankelijkheid van een namens het bestuursorgaan ingesteld hoger beroep. Bestuursorganen doen er daarom goed aan om hun (onder)mandaatregelingen omtrent het besluiten tot (en het daadwerkelijk instellen van) rechtsmiddelen up to date te houden.

Uit de Afdelingsuitspraak van 17 maart 2021 blijkt dat echter dat bestuursorganen de mogelijkheid hebben om gebreken in de bevoegdheid tot het instellen van hoger beroep te repareren zodat het ontbreken van een tijdig genomen procesbesluit niet altijd meer leidt niet-ontvankelijkheid. (meer…)

Subsidieverstrekking met de verlengde arm: de Afdeling wijst de praktijk op de mogelijkheden

Subsidieverstrekking met de verlengde arm: de Afdeling wijst de praktijk op de mogelijkheden

In de veelbesproken uitspraak van 13 februari 2019 ging de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State in op de subsidierechtelijke en institutionele vraagstukken die zich voordoen als (decentrale) overheden ervoor kiezen om subsidieprocessen op afstand te plaatsen door deze te laten uitvoeren door organen van privaatrechtelijke rechtspersonen. In zulke gevallen moet heel precies – en met een subsidierechtelijke én staatsrechtelijke bril – worden gekeken naar formele bevoegdheidsvraagstukken die inherent zijn aan de keuze voor een ‘geprivatiseerd subsidieproces’. In de vervolguitspraak van 27 januari 2021 – over dezelfde casus – geeft de Afdeling nadere duiding aan de juridische ruimte voor het op afstand laten uitvoeren van subsidieprocessen. (meer…)